लोकलमधली चौथी सीट: एक तात्त्विक चर्चा
तीन जणांच्या बाकावर चौथ्याने बसावं का, हा प्रश्न मुंबईत रोज सकाळी लाखो वेळा विचारला जातो. उत्तर मात्र अजून कोणालाच मिळालेलं नाही.
लोकलच्या बाकावर तीन माणसं बसतात, असं रेल्वेचं म्हणणं आहे. मुंबईकरांचं म्हणणं वेगळं आहे. त्यांच्या मते बाक हा एक प्रस्ताव आहे, नियम नाही.
चौथ्या सीटचा जन्म
चौथी सीट कोणी शोधली, याची नोंद इतिहासात नाही. पण ती शोधणारा माणूस नक्कीच दादरहून चढला असणार, आणि त्याचा पाय नक्कीच दुखत असणार.
चौथ्या सीटवर बसणं म्हणजे अर्धं बसणं आणि अर्धं उभं राहणं. शरीर बाकावर, मन फलाटावर, आणि शेजाऱ्याचा कोपर तुमच्या बरगडीत.
तीन प्रकारचे प्रवासी
- दाता: जो स्वतः सरकून जागा देतो, आणि पुढची वीस मिनिटं त्या उपकाराची आठवण चेहऱ्यावर ठेवतो.
- दगड: जो डोळे मिटून झोपेचं नाटक करतो. त्याच्या मांड्या अचानक दुप्पट रुंद होतात.
- तत्त्ववेत्ता: जो म्हणतो, “बसा ना, पण थोडं ॲडजस्ट करा.” ॲडजस्ट कोणी करायचं, ते तो सांगत नाही.

निष्कर्ष
चौथी सीट हा हक्क आहे की उपकार, यावर समाजात एकमत नाही. पण एक गोष्ट नक्की: पुढच्या स्टेशनवर पाचवा माणूस येणार आहे, आणि तोही बसणार आहे.
हा लेख उपरोधिक आहे. कोणत्याही प्रवाशाच्या कोपराशी त्याचा संबंध योगायोग समजावा.